Bielsko i Biała stały się jednym miastem po decyzji, która zapadła w Warszawie. Ojcami chrzestnymi połączenia zostali prezydent Rzeczypospolitej Bolesław Bierut i prezes Rady Ministrów Józef Cyrankiewicz.
87. posiedzenie Sejmu Ustawodawczego RP, które odbyło się 30 grudnia 1950 roku, zasadniczo zmieniło sytuację dwóch ośrodków miejskich na południu Polski - Bielska i Białej. Na posiedzeniu tym, prowadzonym przez wicemarszałka Barcikowskiego, przyjęto prowizorium budżetowe na rok przyszły oraz dokonano formalnego włączenia Białej do województwa katowickiego.
Prasa relacjonowała: Poseł Dąbrowicz (PZPR) złożył sprawozdanie Komisji Prawniczej i Regulaminowej o rządowym projekcie ustawy o zmianie granic województwa krakowskiego i katowickiego. Mówca podkreślił, że dotychczasowe granice tych województw oddzielały miasta Bielsko i Biała, które stanowią jeden organizm miejski i są związane gospodarczo z Katowicami i zagłębiem węglowym Śląska. Projektowana obecnie ustawa usuwa ten stan rzeczy, włączając miasto Biała do woj. katowickiego. W drugim i trzecim czytaniu Izba uchwaliła ustawę jednomyślnie.
Stosowne rozporządzenie dotyczące wprowadzenia uchwały i zmian administracyjnych w regionie podpisali prezydent Bolesław Bierut i prezes Rady Ministrów Józef Cyrankiewicz. Nie dotyczyły one tylko Bielska i Białej, ale i gmin Biała, Bestwina, Bystra-Wilkowice oraz Szczyrk, które również zostały włączone do powiatu bielskiego i województwa katowickiego.
O tym wydarzeniu, jakże ważnym dla Podbeskidzia, na próżno jednak szukać informacji w gazetach centralnych i lokalnych. W tym samym bowiem czasie Rada Ministrów podjęła decyzję, która odwróciła uwagę od uchwały sejmowej. Tym hitem była obniżka cen niektórych artykułów pierwszej potrzeby. Ze względu na obniżkę kosztów własnych produktów i dalszego ograniczenia elementów kapitalistycznych od 1 stycznia 1951 roku ceny mięsa wieprzowego spadły o 10%, mydła do prania o 10%, żarówek o 20%, a szkła okiennego aż o 37%!
Zjednoczeniowe jaskółki
Pierwszy duży artykuł o zjednoczeniu Bielska i Białej pojawił się w Trybunie Robotniczej 5 stycznia. Utrzymany był w podniosłym nastroju i podkreślał, że zjednoczenie kończy ponad 30-letni spór o to, czy związek dwóch miast ma administracyjnie należeć do województwa krakowskiego czy katowickiego. Był opatrzony wymownym podtytułem: Zmiany terytorialne w związku z przyłączeniem Białej do Bielska. Warto zwrócić na niego uwagę, bowiem powtarzane w nim często słowo przyłączenie - a nie połączenie - drażniło Bialan, którzy czuli się przedmiotem, a nie podmiotem tych wydarzeń. Efektem są słowne przepychanki i nieliczne protesty...
Publicysta pisał: Miasto Biała liczy około 26.000 mieszkańców, zatem wraz z Bielskiem stanowi ono jedno miasto ponad 60-tysięczne. Ogółem do województwa katowickiego przyłączone zostaje około 70.000 ludności. Wszystkie przyłączone miejscowości są organicznie związane z Bielskiem, obsługiwane przez miejską komunikację samochodową z Bielska i w przyszłości - prawem normalnego rozwoju - stanowić z nim będą jedno miasto – wielkie Bielsko.
Piszący pewnie nie zdawał sobie sprawy, że tym ostatnim zdaniem wkłada kij w mrowisko, podnosi emocje i rozpala lokalne animozje.
Zjednoczenie tuż, tuż, a wskazówek nie ma...
12 stycznia 1951 roku Trybuna Robotnicza donosiła z lekkim niepokojem: Prezydia MRN obu miast w oczekiwaniu instrukcji władz nadrzędnych dokonały szeregu prac przygotowawczych.
W obszernym artykule podsumowano prace przy organizacji uroczystości połączenia. Korespondent gazety apelował, by odpowiednie wskazówki dla miejscowych władz spłynęły jak najszybciej z Warszawy.
Decyzja ta winna być możliwie krótkim czasie zrealizowana w terenie przez dokonanie odpowiednich zabiegów natury gospodarczej i administracyjnej. Jak wynika z informacji uzyskanych od władz miejscowych, zagadnienie to czeka jeszcze swojego rozwiązania - podkreślał korespondent i w drugiej połowie artykułu chwalił: W pracach przygotowawczych nie zaniedbano również kwestii kadr administracyjnych. Prezydia obu Rad Narodowych porozumiały się co do tego, ażeby zapewnić udział w administrowaniu zjednoczonym miastem najlepszych i wypróbowanych pracowników miasta Białej i Bielska.
Biała daje poważny wkład w zakresie gospodarczym. Zwraca uwagę fakt istnienia tutaj Miejskiego Przedsiębiorstwa Remontowo-Budowlanego, posiadającego dobre kadry techniczne, obok nieco słabszego wyposażenia. Dzięki dokonanemu już połączeniu z bielskim przedsiębiorstwem Remontowo-Budowlanym stworzona została poważna jednostka gospodarcza. Do wkładu ze strony Białej, który pozytywnie wpłynie na poprawę komunalnych warunków bytu świata pracy, należy fakt zorganizowania przez bialski Zarząd Nieruchomości Miejskich komitetów blokowych. Zadaniem tych komitetów jest regulowanie wszelkich opłat i załatwianie sporów między lokatorami. Za przykładem Białej powstaną takie komitety w Bielsku w I kwartale br.
Po tych kilku pozytywnych zdaniach w kierunku Białej, redaktor powrócił do tradycyjnego tonu płynącego z Katowic:
W r. 1950 (jeszcze przed oficjalnym połączeniem miast) szereg instytucji miejskich przejął w swoim zakresie opiekę nad Białą. Miejski Handel Detaliczny, zorganizowany w Bielsku, od maja 1950 r. pracuje także dla Białej, Zakład Oczyszczania Miasta przejął opiekę nad czystością Białej w dniu 1.12.1950 r. Gazownia bielska — podobnie jak i Zakłady Wodociągowe — od dawna zaopatrują również Białą. (…)
W przyszłym tygodniu odbędzie się w Komitecie Miejskim PZPR w Bielsku specjalna narada aktywu gospodarczego, celem rozważenia sposobu skoordynowania pracy bielsko-bialskiego przemysłu wełnianego i metalowego. Na konferencji tej wyznaczone zostaną dla przedsiębiorstw przemysłowych nowe drogi wspólnej walki o wykonanie ważnych zadań Planu Sześcioletniego.
Akcja połączeniowa ujawniła szereg zagadnień, które muszą być w najbliższym czasie rozwiązane, i tak palącym jest: zadanie zaopatrzenia miasta w wodę, rozwiązanie zagadnienia kanalizacji, wykończenie w Białej pracy nad siecią elektryczną, remont nawierzchni dróg, które w Białej znajdują się w opłakanym stanie, ukończenie budowy gmachu Szkoły Podstawowej w Białej przy ul. Limanowskiego, pomoc dla bialskiego Ośrodka Zdrowia w Rynku, który znajduje się w trakcie przebudowy, uregulowanie kwestii bezpieczeństwa, ruchu na ulicy Zwycięstwa. I wiele jeszcze innych pilnych spraw.
Symbolicznym aktem, przygotowywanym przez władze miejskie Bielska i Białej na dzień oficjalnego połączenia miast, jest ukończenie budowy 2 mostów na Białce przy ul. Leszczyńskiej i ul. Mostowej, które mają być oddane do użytku mieszkańców w czasie samej uroczystości.
Sprawa połączenia miast z każdym dniem nabierała tempa oraz znaczenia politycznego. Lokalne władze zwijały się jak w ukropie, czując na sobie wnikliwe spojrzenie władz zwierzchnich. Tym bardziej, że w sprawy zaangażował się osobiście tow. Ziętek i to on 13 stycznia po raz kolejny dokonał lustracji przygotowań wspólnie z sekretarzem Prezydium WRN Babczykiem i delegacją komitetu wojewódzkiego PZPR. Wizytujący ocenili stan przygotowań jako zadawalający i z satysfakcją przyjęli informacje, że oba zapowiadane mosty będą gotowe na oficjalne otwarcie.
Cdn….
